Bulgaristan eğitim sistemi, Bulgaristan Eğitim ve Bilim Bakanlığı (Eski) denetimi ve koordinasyonu altında yürütülen, Avrupa Birliği standartlarına entegre bir yapıya sahiptir. Bulgaristan’da geçmiş yıllarda ilkokul kademesiyle başlayan zorunlu eğitim süreci, yapılan yasal düzenlemeler doğrultusunda 2 yıllık okul öncesi (kreş/anaokulu) dönemi de kapsayacak şekilde genişletilmiş ve tamamen zorunlu hale getirilmiştir.
Bulgaristan’da çocuklar yaklaşık 5 yaşından itibaren zorunlu eğitim hayatına adım atmakta ve bu süreç 16 yaşına kadar kesintisiz olarak devam etmektedir. Bulgaristan Eğitim ve Bilim Bakanlığı bünyesindeki tüm devlet okullarında ve temel eğitim kademelerinde eğitim tamamen ücretsiz olarak sunulurken; yükseköğretim kurumları, mesleki kolejler ve özel üniversitelerde ise harç bazlı ücretli eğitim modelleri uygulanmaktadır.
Bulgaristan’daki eğitim programları akademik tercihlere göre başta Bulgarca ve İngilizce olmak üzere Almanca, Fransızca ve Rusça gibi farklı dillerde de sunulabilmektedir. OECD tarafından düzenlenen uluslararası PISA (Uluslararası Öğrenci Değerlendirme Programı) başarı endekslerinde küresel eğitim reformlarını yakından takip eden Bulgaristan; matematik, fen bilimleri ve okuma-anlama becerileri kategorilerinde Avrupa Birliği ortalamalarına ve küresel standartlara tam uyum sağlamak adına eğitim kalitesini artırmaya yönelik stratejik modernizasyon çalışmalarını istikrarlı bir şekilde sürdürmektedir.
Vizem.net Bulgaristan’da eğitim almak isteyen kişiler için danışmanlık hizmeti veren akredite kuruluştur.
Bulgaristan’da Eğitim Aşamaları Nedir?
Bulgaristan’da eğitim aşamaları aşağıda listelenmiştir.
- Bulgaristan’da okul öncesi eğitimi
- Bulgaristan’da ilkokul eğitimi
- Bulgaristan’da orta öğretim eğitimi
- Bulgaristan’da lise eğitimi
- Bulgaristan’da yüksek öğrenim eğitimi
Bulgaristan’da Okul Öncesi Eğitim Sistemi Nasıldır?
Bulgaristan’da okul öncesi eğitim sistemi, 2012’den beri zorunlu hale gelmiştir. Bulgaristan’da okul öncesi eğitim, 5- 6 yaş aralığındaki çocuklara, anaokullarda ve okullarda verilmektedir. 2 yıl süren zorunlu eğitim çocukları ilkokula daha iyi hazırlamak amacıyla zorunlu hale getirilmiştir. Bulgaristan’da okul öncesi eğitim müfredatı, çocukların öğretmenlerle olan ilişkilerini geliştirmeleri, kendi becerilerini geliştirmeleri ve daha sosyal olmaları üzerine kurulmuştur. Okul öncesi eğitim kurumlarında eğitimler Pazartesi- Cuma günleri arasında günde 9 saat şeklinde verilmektedir. Okul öncesi eğitimi devlet okullarında verildiği gibi özel anaokullarında da verilmektedir. Özel anaokullarının aylık ödemeleri yaklaşık olarak 600- 900 Leva arasında değişmektedir.
Bulgaristan’da İlkokul Eğitim Sistemi Nasıldır?
Bulgaristan’da ilkokul eğitim sistemi 1. ve 4. sınıfları kapsamaktadır. Bulgaristan’da çocuklar genellikle 7. yaşından itibaren ilkokul eğitimine başlamaktadır fakat okul öncesi eğitimini daha erken bitiren çocuklar daha erken yaşlarda da başlayabilir.
Bulgaristan İlköğretim Sertifikası 4. sınıfı başarıyla tamamlayan çocuklara verilmektedir.
Bulgaristan’da Ortaokul Eğitim Sistemi Nasıldır?
Bulgaristan’da ortaokul eğitim sistemi 5. ve 8. sınıfları kapsamaktadır. Bulgaristan Ortaokul Sertifikası 8. sınıfı başarıyla tamamladıktan sonra verilmektedir.
Ortaokul Sertifikasındaki notlar lise eğitimine geçme aşamasında ana kabul kriteri olarak kabul edilerek değerlendirilmektedir.
Bulgaristan’da Lise Eğitim Sistemi Nasıldır?
Bulgaristan’da lise eğitim sistemi, kapsamlı liseler ve meslek okullarını kapsamaktadır. Kapsamlı okullara girmek için edebiyat ve/ veya matematik derslerinden oluşan giriş sınavlarından alınan notlar ve Ortaokul Sertifikasındaki notlar baz alınmaktadır.
Öğrenciler 8. sınıfı başarıyla tamamladıktan sonra lise eğitimine geçiş yapabilmektedirler. Bulgaristan lise dersleri dil, matematik veya bilişim olarak 3 ana dala ayrılarak verilmektedir. Liseden mezun olmak için girilmesi gereken lise bitirme sınavları bulgarca dilinde yapılmaktadır.
Bulgaristan’da Lise Eğitimi Kaç Yılda Tamamlanır?
Bulgaristan’da lise eğitimi, 4 senede tamamlanmaktadır.
Bulgaristan’da Yüksek Öğrenim Eğitim Sistemi Nasıldır?
Bulgaristan’da yüksek öğrenim eğitim sistemi Türkiye’de farklı olarak işlemektedir.
Bulgaristan’da yüksek öğrenimin amacı, orta okul seviyesinin üzerinde yüksek niteliklere sahip uzmanlar yetiştirmek ve bilim ve kültürü geliştirmektir. Halihazırda yükseköğretim sistemi, üniversiteler, uzmanlaşmış yüksek okullar ve bağımsız kolejler dahil olmak üzere, Yüksek Öğrenim Yasası kapsamında devlete ait ve özel olan toplamda 51 yüksek okul bulunmaktadır.
37 devlet (25 üniversite, 11 uzmanlaşmış yüksekokul ve 1 bağımsız kolej) ve 14 özel yüksek okul (5 üniversite, 2 uzmanlaşmış yüksekokul ve 7 bağımsız kolej) bulunmaktadır.
Bulgaristan üniversiteleri akademik yılı iki yarıyıldan oluşur ve genellikle 32 akademik haftadan oluşur. Akademik yılın kesin başlangıç ve bitiş tarihi ilgili yüksekokul tarafından belirlenir.
Bulgaristan’da Üniversite Ücretleri Nasıldır?
Bulgaristan’daki yükseköğretim kurumlarında eğitim harçları; tercih edilen üniversitenin türüne, seçilen bölüme ve eğitim dilinin Bulgarca veya İngilizce olmasına bağlı olarak değişkenlik göstermektedir. Bulgaristan genelinde standart lisans programlarının yıllık eğitim ücretleri uluslararası öğrenciler için ortalama 3.500 EUR ile 9.500 EUR arasında değişmektedir. Küresel çapta yoğun talep gören İngilizce tıp, diş hekimliği ve eczacılık gibi sağlık bilimleri fakültelerinin yıllık harç bedelleri ise üniversitesine göre ortalama 8.500 EUR ile 10.500 EUR seviyelerindedir.
Akademik eğitime başlamadan önce dil yeterliliği sağlamak isteyen uluslararası öğrenciler için İngilizce hazırlık okullarının yıllık fiyatları ortalama 3.500 EUR ile 5.500 EUR arasında değişirken, tıp ve sağlık bilimlerine yönelik yoğunlaştırılmış İngilizce hazırlık programlarının yıllık harç bedeli ortalama 5.500 EUR civarındadır. Eğitimini yerel dilde almak isteyen adaylar için Bulgarca dil hazırlık okullarının yıllık ücretleri 3.500 EUR ile 4.500 EUR arasında seyretmekte, Bulgarca tıp hazırlık programları ise yıllık ortalama 4.500 EUR olarak fiyatlandırılmaktadır. Hazırlık eğitimi sonrasında tamamen Bulgarca dilinde eğitim veren tıp fakültelerinin yıllık harç ücretleri ise ortalama 6.500 EUR ile 8.000 EUR arasında farklılık göstermektedir.
Bulgaristan’da Yüksek Öğrenim Eğitim Kurumları Nelerdir?
Yüksek okullar arasında üniversiteler, uzmanlaşmış yüksek okullar ve bağımsız kolejler bulunur.
Sık Sorulan Sorular
Merkezimize Bulgaristan’da eğitim sistemi ve alınabilecek eğitimler ile ilgili sıklıkla sorulmakta olan soruların cevapları aşağıda verilmiştir.
Türkiye Cumhuriyeti Vatandaşları Bulgaristan’da Hangi Eğitimleri Alabilir?
Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlarının Bulgaristan’da alabileceği en popüler eğitim türleri aşağıda listelenmiştir.
- Bulgaristan’da pilotaj eğitimi
- Bulgaristan’da bulgarca ve ingilizce dil eğitimi
- Bulgaristan’da hukuk eğitimi
- Bulgaristan’da tıp eğitimi
- Bulgaristan aşçılık eğitimi
- Bulgaristan’da mimarlık eğitimi
Bulgaristan’da alınması mümkün olan bu eğitimleri alabilmek için lise mezunu olmak gerekmektedir. Bulgaristan yurtdışı eğitim Türk vatandaşları için LGS- YKS puan şartı aranmamaktadır.
Bulgaristan’da Tıp Eğitimi Almak için Şartlar Nelerdir?
Bulgaristan’da tıp eğitimi almak için şartlar, Bulgar tıp üniversiteleri (tıp, diş hekimliği, eczane kapsayan) tıp fakültelerinden ve aday tıp öğrencilerinin giriş koşullarının daha farklı olduğu bir programdır.
Ana giriş koşulları, lise diploması veya eşdeğeri, sağlık sertifikası, öğrenim ücreti finansmanı ve yaşam giderleri finansmanı, sağlık sigortası, iyi derecede İngilizce veya Bulgarca dil bilgisidir. Bulgaristan’da tıp okullarına başvuru yapabilmek için zorunlu şart ise lise bitirme diplomasıdır.
Bulgaristan’da İngilizce Dil Eğitimi Alınabilir Mi?
Bulgaristan’da ingilizce dil eğitimi alınabilmektedir.
Bulgaristan’da ingilizce dil eğitimi almak isteyen öğrenciler lise veya meslek lisesi diplomaları olma şartı ile ingilizce eğitimi alabilmektedirler. Bulgaristan dil okulları avrupa standartlarındadır.
Bulgaristan’da Uzaktan Eğitim Programları Var Mıdır?
Bulgaristan’da uzaktan eğitim programları vardır.
Bulgaristan’da uzaktan lisans eğitimi programları, UNESCO, Bologna süreci ve Lizbon Anlaşmalarına istinaden verilmektedir. Bulgaristan üniversiteleri uzaktan eğitim programları, finans, bankacılık, turizm, kamu yönetimi, uluslararası ilişkiler, uluslararası ticaret ve lojistik, işletme, girişimcilik, halkla ilişkiler ve reklamcılık ve sağlık yönetimi şeklindedir.
Bulgaristan’da Pilotaj Eğitimi Veren Kurumlar Hangileridir?
Bulgaristan’da pilotaj eğitimi veren kurumlar aşağıda listelenmiştir.
- Bulgaristan Dolna Mitropolia Hava Harp Okulu (Plevne)
- Hava Sporları (Sofya)
- Breeze Havacılık (Sofya)
- Bulgar Havacılık Merkezi (Sofya)
- Bulgar Havacılık Akademisi (Sofya)
- Özel Ulaştırma Koleji PCT (Sofya)
- Sofya Uçuş Eğitimi ATO (Sofya)
- Rebus Fly (Silistra)
Bulgaristan’da Eğitim Ücretleri Ne Kadardır?
Bulgaristan’daki yükseköğretim kurumlarında lisans derecesi eğitim ücretleri, tercih edilen üniversiteye ve bölüme bağlı olarak yıllık ortalama 3.500 EUR ile 5.500 EUR arasında değişiklik göstermektedir (Tıp ve sağlık bilimleri bu baremin dışındadır). Bulgaristan’da yüksek lisans (Master) eğitimi almak isteyen uluslararası öğrenciler için ise yıllık harç bedelleri yaklaşık olarak 4.000 EUR ile 6.000 EUR arasında seyretmektedir.
Bulgaristan üniversitelerinde akademik uzmanlaşma ve araştırma odaklı doktora (PhD) derecesi eğitimi almak isteyen adaylardan ise programın kapsamına göre yıllık ortalama 4.500 EUR ile 9.500 EUR arasında bir eğitim harcı talep edilmektedir.
Bulgaristan’da yerel dilde (Bulgarca) eğitim almanın, İngilizce destekli programlara kıyasla maliyet açısından daha ekonomik olduğu bilinmektedir. Bu genel harç yapısı göz önünde bulundurulduğunda Bulgaristan, sunduğu Avrupa Birliği geçerliliğine sahip diplomalarla diğer Batı Avrupa ülkelerine kıyasla oldukça bütçe dostu ve cazip bir eğitim alternatifi olarak öne çıkmaktadır.
Kıyaslama yapmak gerekirse; Avrupa ülkelerindeki devlet destekli Uygulamalı Bilimler Üniversiteleri (Universities of Applied Sciences), AB/AEA üye ülkelerinin vatandaşlarından dönemlik ortalama 500 EUR ile 1.000 EUR arasında sembolik katkı payları almaktadır. AB üyesi olmayan (Türkiye gibi) üçüncü ülke vatandaşları için ise bu maliyetler seçilen ülkeye ve kuruma bağlı olarak yıllık 3.500 EUR’dan başlayıp 12.500 EUR seviyelerine kadar çıkabilmektedir.
Avrupa genelindeki özel statülü üniversitelerin uluslararası öğrenciler için belirlediği lisans derecesi ücretleri yıllık ortalama 9.000 EUR ile 22.000 EUR arasında seyrederken; prestijli yüksek lisans ve MBA eğitimlerinde bu maliyetler yıllık 6.500 EUR ile 32.000 EUR gibi geniş bir skalada değişiklik göstermektedir.
Türkiye’deki yükseköğretim harçları incelendiğinde; devlet üniversitelerinde uluslararası (yabancı uyruklu) öğrenciler için lisans programı harçları akademik yıl başına ortalama 500 EUR ile 6.000 EUR arasında değişmektedir. Bu harçlar fakültelere göre dinamik olarak farklılık göstermekte olup, laboratuvar ve klinik altyapısı gerektiren mühendislik, diş hekimliği ve tıp gibi bölümlerde tavan fiyatlar uygulanmaktadır. Türkiye’deki vakıf (özel) üniversitelerinin yıllık ücretleri ise programın prestijine ve eğitim diline bağlı olarak ortalama 7.500 EUR ile 35.000 EUR arasında değişmektedir. Tüm bu küresel ve bölgesel veriler karşılaştırıldığında, Bulgaristan’da köklü bir devlet veya özel üniversitede uluslararası standartlarda eğitim almanın maliyet-fayda dengesi açısından oldukça rasyonel bir seçenek olduğu görülmektedir.
Bulgaristan’da Eğitim Alırken Çalışılabilir Mi?
Bulgaristan’da eğitim alırken, kişi 3 aydan uzun süreli bir eğitim alıyorsa haftada 20 saate kadar çalışabilmektedir. Bulgaristan’da okumak ve çalışmak için çalışma vizesi zorunluluğu bulunmamaktadır.
Bulgaristan’da Eğitim Alırken Çalışmak için Ne Gerekir?
Bulgaristan’da eğitim almakta olan kişiler yarı zamanlı olarak çalışma hakkı kazanırlar.
Bulgaristan’da eğitim alırken 20 saate kadar çalışmak, D tipi öğrenci vizesi ve oturum kartı ile yapılabilmektedir. Kişi 20 saatten fazla çalışmak istiyorsa Bulgaristan çalışma izni alması gerekmektedir.
Bulgaristan’da Eğitim Almak için Şartlar Nelerdir?
Bulgaristan’da eğitim almak için yerine getirilmesi gereken şartlar aşağıda listelenmiştir.
- Lise mezunu olmak
- Meslek veya diğer liselerden mezun olunduğuna dair diploma
- Kişinin Bulgarca veya İngilizce olarak iletişim kurabildiğine dair başarılı olduğu belge
Bulgaristan’da okumak için LGS- YKS gibi sınavlardan alınmış olan puan şartları aranmamaktadır. Bulgaristan öğrenci vizesi alınabilmesi için lise veya meslek lisesi diploması derecesi farkı gözetilmemektedir.
